Zapalenie torbieli Bakera

Torbiel Bakera to niefizjologicznie powiększona przestrzeń wypełniona płynem, występująca na tylno-przyśrodkowej powierzchni kolana, pomiędzy przyśrodkową głową mięśnia brzuchatego łydki a ścięgnem mięśnia półbłoniastego. Może przypominać guzek w dole podkolanowym i często współistnieje z innymi schorzeniami stawu kolanowego.

W zależności od budowy i przyczyny powstania wyróżniamy:

• Torbiele włókniste – dobrze odgraniczone, o gładkiej, błyszczącej powierzchni wewnętrznej.
• Torbiele synowialne – posiadają grubszą ścianę i mniej odgraniczoną strukturę.
• Torbiele zapalne – otoczone grubą ścianą, zawierające komórki zapalne.

Dodatkowo torbiele mogą być klasyfikowane w zależności od współistniejących patologii:

1. Torbiel Bakera pierwotna – niezwiązana z innymi schorzeniami stawu kolanowego.
2. Torbiel Bakera wtórna – towarzyszy chorobom stawu, np. zmianom zwyrodnieniowym czy reumatoidalnemu zapaleniu stawów.
3. Torbiel Bakera z przetoką – komunikuje się z jamą stawową.
4. Torbiel Bakera septyczna – powstaje w wyniku zakażenia bakteryjnego.
5. Torbiel Bakera towarzysząca nowotworom – może być związana z guzami tkanek miękkich.

Objawy torbieli Bakera

Objawy zależą od wielkości i rodzaju torbieli, a mogą obejmować:

• Guzowatość wyczuwalna pod skórą z tyłu kolana,
• Ból nasilający się przy dłuższym chodzeniu,
• Obrzęk i uczucie pełności w kolanie,
• Ograniczone zgięcie i wyprost stawu,
• Możliwe drętwienia łydki, szczególnie przy pęknięciu torbieli.

Aby potwierdzić obecność torbieli i jej charakter, wykonuje się:

• USG – ocena wielkości i struktury torbieli.
• MRI – szczegółowe obrazowanie stawu i otaczających tkanek.
• Badania laboratoryjne – w przypadku podejrzenia infekcji lub chorób zapalnych.
• Badanie palpacyjne i wywiad kliniczny.

Leczenie torbieli Bakera

Leczenie zależy od rodzaju torbieli i jej przyczyny:

Leczenie zachowawcze:

• Fizjoterapia – ćwiczenia wzmacniające i poprawiające zakres ruchu,

• Farmakoterapia – niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ),

• Nakłucie torbieli i odessanie płynu.

Leczenie chirurgiczne:

• Usunięcie torbieli w przypadku powikłań lub nawrotów,

• Leczenie schorzeń towarzyszących (np. uszkodzenia łąkotki),

• Metoda artroskopowa – wykonywana w zaawansowanych przypadkach.

Rola fizjoterapii w leczeniu torbieli Bakera

Fizjoterapia powinna być ukierunkowana na redukcję bólu, poprawę ruchomości oraz ograniczenie nadprodukcji płynu stawowego. Może obejmować:

• Schładzanie stawu,

• Ultrasonoterapię lub fonoforezę z NLPZ,

• Masaż głęboki wspomagający resorpcję torbieli,

• Kinesiology Taping,

• Indywidualnie dobrane ćwiczenia,

• Terapię manualną tkanek miękkich.

Podsumowanie

Torbiel Bakera to schorzenie wymagające indywidualnego podejścia diagnostycznego i terapeutycznego. Wczesne rozpoznanie oraz odpowiednie leczenie pozwalają na skuteczne łagodzenie objawów i zapobieganie powikłaniom. W przypadku nawracających dolegliwości warto skonsultować się ze specjalistą i wdrożyć odpowiednie postępowanie.